Gratis rechtenvrije foto's en afbeeldingen: waar vind je ze?

Gratis rechtenvrije foto's vind je op sites als Unsplash, Pexels en Pixabay, en via de zoekmachine Openverse en het filter Gebruiksrechten in Google Afbeeldingen. Rechtenvrij betekent daar meestal dat je de foto zonder te betalen en zonder naamsvermelding mag gebruiken, ook voor je bedrijf. Lees wel altijd de licentie, want elke site heeft eigen voorwaarden.

Gebruik je zomaar een foto van internet, dan loop je het risico op een claim. Op foto's zit automatisch auteursrecht, en volgens de KVK kan een schadeclaim al snel oplopen tot honderden euro's per foto. Dat geldt voor je website, maar ook voor berichten op social media, zoals bij Instagram-marketing.

In het kort

• Gratis rechtenvrije foto's vind je onder meer op Unsplash, Pexels en Pixabay, via de zoekmachine Openverse en met het filter Gebruiksrechten in Google Afbeeldingen.
• Rechtenvrij betekent meestal dat je een foto gratis en zonder naamsvermelding mag gebruiken, ook voor je bedrijf. Lees wel de licentie, want elke site heeft eigen voorwaarden.
• Op foto's zit automatisch auteursrecht, en een herkenbaar persoon op een foto heeft portretrecht, volgens Ondernemersplein.
• Bij een Creative Commons-licentie met NC mag je de foto niet commercieel gebruiken. Met CC0 doet de maker afstand van zijn rechten.
• Krijg je een claim, kijk dan eerst of die terecht is en haal de foto weg als dat zo is, adviseert de KVK.

In dit artikel

• Wat betekent rechtenvrij?
• Rechten op foto's
• Creative Commons en CC0
• Websites met gratis rechtenvrije foto's
• Mag je foto's van Google gebruiken?
• Afbeeldingen maken met AI
• Wat doe je bij een claim?
• Veelgestelde vragen

Wat betekent rechtenvrij?

Rechtenvrij is geen juridische term, en mensen bedoelen er verschillende dingen mee. Een rechtenvrije foto is in het dagelijks gebruik een foto die je mag gebruiken zonder dat je de rechten van een ander schendt. Dat kan om vier situaties gaan:

• De foto is publiek domein. Het auteursrecht is verlopen, of de maker heeft er afstand van gedaan, bijvoorbeeld met de CC0-verklaring.
• De maker of de fotosite geeft iedereen vooraf toestemming via een vrije licentie, zoals bij Unsplash, Pexels en Pixabay. De foto blijft dan wel beschermd, maar jij mag hem gratis gebruiken onder de voorwaarden van die licentie.
• Een Creative Commons-licentie staat gebruik toe onder voorwaarden, bijvoorbeeld dat je de maker noemt of de foto niet commercieel gebruikt.
• Je hebt een royalty-free licentie gekocht bij een betaalde beeldbank. Volgens Getty Images betekent royalty-free niet dat de foto gratis is. Je betaalt één keer voor de licentie en mag de foto daarna vaak gebruiken zonder per keer te betalen, maar de foto wordt niet van jou.

Rechten op foto's: auteursrecht, portretrecht en persoonlijkheidsrecht

Drie soorten rechten bepalen of je een foto mag gebruiken. Ze beschermen de maker van de foto en de mensen die erop staan.

Auteursrecht

De maker van een foto heeft automatisch auteursrecht, vanaf het moment dat de foto is gemaakt. Registreren is niet nodig, volgens Ondernemersplein. Het auteursrecht vervalt 70 jaar na het overlijden van de maker; daarna is de foto publiek domein.

De maker bepaalt of en waar zijn foto wordt gepubliceerd of gekopieerd. De KVK wijst erop dat bewerken, bijsnijden of een filter toepassen het auteursrecht niet weghaalt.

Portretrecht

Staat er een herkenbaar persoon op de foto, dan heeft die persoon portretrecht. Volgens Ondernemersplein kan hij daarmee publicatie verbieden en moet je in veel gevallen toestemming vragen.

Is het portret in opdracht gemaakt, bijvoorbeeld bij een fotograaf, dan is voor publicatie altijd toestemming van de geportretteerde nodig. Bij een portret dat niet in opdracht is gemaakt, mag de geportretteerde publicatie tegenhouden als hij daar een redelijk belang bij heeft. Zo legt Pictoright het uit.

Daarnaast is een foto van een herkenbaar persoon een persoonsgegeven. Wil je een foto van een medewerker op je website zetten, dan heb je volgens de Autoriteit Persoonsgegevens in de meeste gevallen zijn toestemming nodig. Die toestemming mag hij altijd weer intrekken.

Persoonlijkheidsrecht

Naast het auteursrecht heeft een maker persoonlijkheidsrechten. Volgens Pictoright zijn dat onder meer het recht op naamsvermelding en het recht om zich te verzetten tegen wijziging of aantasting van het werk. Een maker kan dus bezwaar maken als je zijn foto verminkt of op een manier gebruikt die zijn werk schaadt, ook als je de foto verder mag gebruiken.

Creative Commons en CC0

Creative Commons is een internationale standaard waarmee een maker vooraf aangeeft hoe anderen zijn werk mogen gebruiken. De maker houdt zijn auteursrecht, maar geeft toestemming onder voorwaarden. Op de site van Creative Commons staan vier bouwstenen die in de licenties terugkomen:

Een foto met de licentie CC BY-NC mag je dus niet gebruiken op de website van je bedrijf, omdat dat commercieel gebruik is. Met CC BY mag dat wel, als je de maker noemt.

CC0 is iets anders. Daarmee doet de maker afstand van zijn rechten en brengt hij zijn werk in het publiek domein. Volgens de uitleg bij CC0 mag je het werk dan zonder toestemming kopiëren, veranderen en verspreiden, ook voor commerciële doeleinden. CC0 gaat niet over merkrechten en ook niet over de rechten van mensen op de foto, zoals portretrecht en privacy.

Tip: maak bij elke foto die je gebruikt een schermafbeelding van de licentie en de pagina waar je hem vond, met de datum. Dan kun je later aantonen dat je hem mocht gebruiken.

Websites met gratis rechtenvrije foto's en afbeeldingen

Op deze sites vind je foto's die je gratis mag gebruiken, ook voor je bedrijf. De voorwaarden zijn gecontroleerd op 1 november 2026; kijk voor gebruik op de licentiepagina van de site, want die kan veranderen.

Unsplash

Volgens de licentie van Unsplash mag je de foto's gratis gebruiken, ook commercieel, zonder toestemming van de fotograaf en zonder naamsvermelding. Je mag alleen geen verzameling foto's van Unsplash gebruiken om een vergelijkbare dienst op te zetten. Een vermelding als 'Foto: naam op Unsplash' wordt gewaardeerd.

Pexels

Pexels heeft foto's en video's die je gratis mag gebruiken en bewerken, ook in advertenties en op producten die je verkoopt. De licentie verbiedt wel om onbewerkte kopieën te verkopen, bijvoorbeeld als poster, en om te suggereren dat mensen of merken op de foto jouw product aanbevelen. Omdat veel websites Pexels gebruiken, kun je dezelfde foto ook elders tegenkomen.

Pixabay

Pixabay heeft naast foto's ook illustraties, vectorbestanden en video's. Je mag de beelden zonder naamsvermelding gebruiken en bewerken. Volgens de licentie mag je een beeld niet los doorverkopen zonder dat je er iets aan hebt veranderd, en beelden met herkenbare merken of logo's niet commercieel gebruiken.

Foodiesfeed

Foodiesfeed is handig voor horeca, catering en foodwinkels. De licentie is volgens de site gelijk aan CC0: je mag de foto's gratis gebruiken en bewerken, ook commercieel. De site biedt ook met AI gemaakte foto's aan en waarschuwt dat die mensen, plaatsen of situaties kunnen tonen die niet echt bestaan.

PicNoi

PicNoi richt zich op foto's van mensen met verschillende huidskleuren. Alle foto's staan volgens de site onder CC0. De collectie is kleiner dan die van de grote sites.

Openverse

Openverse is een zoekmachine voor werken met een open licentie of in het publiek domein, en de opvolger van CC Search van Creative Commons. Volgens de site doorzoekt Openverse meer dan 700 miljoen afbeeldingen en geluidsbestanden. Openverse controleert de licentie van een werk niet zelf. Kijk daarom op de bronpagina welke licentie geldt en of je de maker moet noemen.

Foto's op je eigen website

Een goede foto maakt een tekst prettiger om te lezen, en hoort bij goede content. Gebruik je foto's op je website, verklein ze dan voordat je ze uploadt. Grote bestanden maken je site trager; tips daarvoor lees je in het artikel over een betere websitesnelheid. Laat je een website maken, bijvoorbeeld via Places, spreek dan af wie de foto's aanlevert en onder welke licentie.

Mag je foto's van Google gebruiken?

Google Afbeeldingen toont foto's van andere websites. Op die foto's zit gewoon auteursrecht, en volgens de KVK moet je daarvan uitgaan zodra een foto online staat. Je mag ze dus niet zomaar gebruiken.

Wel kun je in Google Afbeeldingen filteren op Gebruiksrechten. Kies dan Creative Commons-licenties en open de licentiegegevens onder de afbeelding.

Google geeft daarbij zelf aan dat het filter werkt met informatie van de websites waar de foto's staan. Controleer de licentie daarom altijd op de site van de bron, en kijk of je de maker moet vermelden of de foto niet commercieel mag gebruiken.

Afbeeldingen maken met AI

Met tools als ChatGPT, Gemini of Midjourney maak je een afbeelding op basis van een korte beschrijving.

Volgens de KVK rust er niet automatisch auteursrecht op zo'n afbeelding. Daarvoor moet je zelf het hele maakproces hebben beïnvloed. Een AI-beeld kan ook gemaakt zijn van werk waar auteursrecht op zit, en de oorspronkelijke maker kan je dan aansprakelijk stellen. Lees ook de gebruiksvoorwaarden van de tool die je gebruikt.

Maak je met AI een beeld dat echt lijkt van een bestaand persoon of een echte gebeurtenis, een zogenaamde deepfake, dan moet je volgens Ondernemersplein zichtbaar vermelden dat AI is gebruikt. Voor een website is een echte foto van je eigen bedrijf, je team of je werk meestal de veiligste keuze, en die zegt klanten ook het meest.

Wat doe je als je een claim krijgt?

Krijg je een brief of mail met een claim voor het gebruik van een foto, dan adviseert de KVK deze stappen:

1. Controleer of je het auteursrecht echt hebt geschonden. Heb je een licentie of schermafbeelding, zoek die dan op.
2. Is het terecht, verwijder de foto dan meteen.
3. Neem contact op en ga na of de afzender de rechten op de foto echt heeft. Soms is verwijderen al genoeg.
4. Vraagt de afzender een schadevergoeding, probeer dan te onderhandelen en een schikking te treffen.
5. Gaat het om een hoog bedrag, schakel dan een jurist in.

Kun je de maker van een foto niet vinden, dan kun je volgens de KVK via Pictoright een vergoeding betalen. Pictoright regelt als tussenpersoon de rechten voor makers.

Veelgestelde vragen over rechtenvrije foto's

Welke afbeeldingen mag ik gebruiken op mijn website?

Je mag foto's gebruiken die je zelf hebt gemaakt, foto's waarvoor je een licentie hebt gekocht en foto's met een vrije licentie, zoals van Unsplash, Pexels of Pixabay. Bij Creative Commons-licenties hangt het af van de voorwaarden. Lees altijd de licentie op de site waar je de foto vindt.

Mag je foto's van Google gebruiken?

Niet zomaar, want Google Afbeeldingen toont foto's van andere sites en daar zit auteursrecht op. Met het filter Gebruiksrechten vind je foto's met een Creative Commons-licentie. Controleer de licentie altijd op de bronsite, want Google gaat uit van wat die site opgeeft.

Wat betekent rechtenvrij?

Met rechtenvrij bedoelen mensen meestal dat je een foto mag gebruiken zonder te betalen of toestemming te vragen. Juridisch gaat het om een foto in het publiek domein of een foto met een licentie die gebruik toestaat. Royalty-free betekent iets anders: dan betaal je één keer voor een licentie.

Mag je een foto van iemand publiceren zonder toestemming?

In veel gevallen niet. De persoon op de foto heeft portretrecht en kan publicatie verbieden, en bij een portret dat in opdracht is gemaakt heb je altijd toestemming nodig. Een foto van een medewerker op je website mag volgens de Autoriteit Persoonsgegevens in de meeste gevallen alleen met zijn toestemming.

Bijgewerkt op 1 november 2026.

Bronnen: KVK, Ondernemersplein, Autoriteit Persoonsgegevens, Pictoright, Creative Commons, Getty Images, Google en de licentiepagina's van Unsplash, Pexels, Pixabay, Foodiesfeed, PicNoi en Openverse.